Je merkt de emotie pas wanneer je stem harder wordt of je je al hebt teruggetrokken.
01
Je merkt dat er iets speelt, maar weet niet altijd wat je met die informatie moet doen
Een spanning in je lichaam, een andere toon of een sterke reactie bevat informatie. Toch kan het lastig zijn om gevoel, aanname en passende actie uit elkaar te houden voordat het gesprek al een richting heeft gekozen.
Je ziet dat iemand verandert en vult de oorzaak in voordat je hebt gecontroleerd of die klopt.
Je begrijpt achteraf precies wat je voelde, maar had tijdens het moment geen woorden beschikbaar.
Je probeert de sfeer te reguleren en verliest daarbij uit beeld wat jij zelf nodig hebt.
Emotionele intelligentie zit niet in altijd rustig zijn, maar in eerder waarnemen, nauwkeuriger begrijpen en bewust kiezen wat je ermee doet.
02
We volgen emotionele informatie van eerste signaal tot reactie
Waarnemen, benutten, begrijpen en reguleren vormen vier opeenvolgende manieren om met emotionele informatie om te gaan. Daardoor wordt duidelijk of de grootste frictie zit in opmerken, benoemen, perspectief kiezen of bijsturen.
Emoties waarnemen
Hoe vroeg je emotionele informatie opmerkt in je lichaam, stem, woorden en gedrag.
Emoties benutten
Hoe je emotionele informatie meeneemt in aandacht, perspectief, geheugen en beslissingen zonder alle regie af te staan.
Emoties begrijpen
Hoe nauwkeurig je oorzaken, gemengde toestanden, veranderingen en mogelijke gevolgen benoemt.
Emoties reguleren
Hoe je kiest om bij een emotie te blijven, die te verminderen, te uiten of te beïnvloeden bij jezelf en anderen.
03
Maak één emotioneel moment langzamer en concreter
Een korte tussenstap kan voorkomen dat een eerste sensatie of interpretatie onmiddellijk het hele gesprek bepaalt.
Begin bij waarneembare signalen
Noteer lichaam, stem en gedrag voordat je een emotielabel of verklaring kiest.
Houd twee verklaringen open
Formuleer naast je eerste interpretatie minstens één andere mogelijkheid en stel daarna een vraag.
Kies de functie van je reactie
Bepaal of je wilt begrijpen, begrenzen, kalmeren of iets herstellen voordat je antwoordt.
04
Wat kan er veranderen als gevoel eerder bruikbare informatie wordt?
Je hoeft emoties niet weg te krijgen om er minder automatisch door gestuurd te worden.
Nauwkeuriger taal
Je kunt eerder beschrijven wat je merkt en wat nog een aanname is.
Minder snelle misverstanden
Een vraag kan de plaats innemen van een ingevulde bedoeling.
Gerichtere regulatie
Je kiest beter of een moment vraagt om pauze, contact, grens of actie.